FATF (اف-ای- تی- اف )چیست ؟

چرا پیوستن ایران به آن ضرورت دارد؟

«پیوستن به FATF اگر مشکلات ما را حل نکند، اما مطمئنا جلوی بیشتر شدن مشکلات را می‌گیرد»

جهانی شدن تقدیر گریز ناپذیری است که همزمان با آغاز شکوفایی تمدن بشری و تا انتهای تاریخ بر پیشانی جوامع نقش بسته است. بازرگانی، جنگ و صلح بین اقوام و نژادهای مختلف، داد و ستد های فرهنگی میان جوامع، پیدایش و گسترش ادیان و …، هر یک به نحوی، فرایند جهانی شدن را تقویت کرده اند.

لیکن در دوران معاصر رشد عقلانیت، علم و تکنولوژی بیشترین سهم را در فرایند جهانی شدن داشته است. یافته های علمی و به ویژه علوم انسانی، چشم انداز تازه ای در مقابل بشر گشوده است. در حقیقت تشدید روند جهانی شدن پیامد انکار ناپذیر بسط و توسعه ی شناخت علمی است. شناخت علمی بدون پیشداوری و بر مبنای تجربیات واقعی صورت می گیرد و با گسترش آن، فرایند جهانی شدن بیشتر نمود می یابد.  یکدست شدن نوع پوشش و تغذیه، شیوه های مشابه پیشگیری و درمان بیماری ها، الگوهای تقریبا یکسان رشد و توسعه، تحلیل و بررسی و نتیجه گیری های نسبتا مشابه در ارتباط با علوم روانشناختی، جامعه شناختی، سیاسی، اقتصادی،  … و گسترش روز افزون تکنولوژی های جدید بر جهانی شدن تاثیر عمیقی داشته است.

با این وجود سال ۱۹۹۱ میلادی نقطه ی عطفی در تاریخ روند جهانی شدن است. در قرن بیستم بیشتر کشورها در دو بلوک غرب لیبرال دموکرات و شرق کمونیست دسته بندی می شدند. اما بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۹۱ و به عبارت دیگر پس از ناکامی نگاه لنینیستی به نظرات مارکس در فرایند جهانی شدن(مارکس معتقد بود سرانجام طبقه ی کارگر در تمام جهان اداره ی جوامع را به دست می گیرد.)، دوران ترک تازی مکتب لیبرال دموکراسی آغاز شد. بلافاصله بعد از این واقعه، یعنی در سال ۱۹۹۲، روشنفکران آمریکا، پایان خوش لیبرال دموکراسی را برای تاریخ زندگی همه ی جوامع پیش بینی کردند. فرانسیس فوکویاما، مبدع این نظریه، می گوید: همه ی جوامع در مقابل این سرنوشت چاره ای جز تسلیم ندارند.

برخی گمان می کنند که جهانی شدن به معنای آمریکائیزه شدن یا غرب زده شدن است. در حالیکه این همه ی ماجرا نیست. در دهه های اخیر، ایالات متحده ی آمریکا، با جذب نخبگان فکری و علمی سراسر دنیا در کشور خود توانسته است مرکز و محور ثروت، قدرت و هژمونی جهانی باشد. در فرایند جهانی شدن، فرهنگ و تمدن هایی سروری جهان را به دست می آورند و یا به بقای خود ادامه می دهند که نهادهای خانواده، اقتصاد، آموزش و فرهنگ و سیاست آنها از پاسخگوی نیازهای مردم باشند. اگر امروزه آمریکا به الگویی برای جوامع دیگر و حتی نمادی از جهانی شدن تبدیل شده به علت کم کاری و یا انحراف صاحبان فرهنگ و تمدن هایی است که آداب و رسوم و ارزشهای گرانقدر اجتماعی و تاریخی خود را فراموش کرده اند. ارزش ها و رسومی که در صورت عرضه به نظام جهانی بدون تردید خریداران بسیاری خواهد داشت. در زمینه ی بهره گیری از فرایند جهانی شدن در جهت رشد و توسعه تجربیات فراوانی وجود دارد که به دو مورد آن اشاره می شود.

به اعتقاد کارشناسان نظام بین الملل در دهه های اخیر، چین و هند، دو اژدهای خفته ی جنوب و شرق آسیا بیدار شده اند. پرجمعیت ترین کشورهای دنیا، با شناخت و تحلیل درست فرایند جهانی شدن، دیری نخواهد پایید جایگاه خود را در نظام بین الملل بازسازی کنند. البته بسیاری باور دارند بر خلاف چین نقش هند در جهان پایدار تر خواهد بود. کشور هند، با پذیرش بسیاری از الزامات دنیای مدرن از جمله الزام پذیرش کثرت گرایی و وفاداری به مردم سالاری، لزوم جذب سرمایه گذاری خارجی، ضرورت پیوستن و عضویت فعال در سازمان های جهانی، علی رغم فقر منابع طبیعی و مواد اولیه، توانسته است به نرخ رشدی فوق العاده دست یابد. گفته می شود در این کشور، در سالهای اخیر، ۱۷۰ میلیون نفر خود را از وضعیت اسفناک فقر مطلق رهایی بخشنده اند.

امروزه بنا به ضرورت پدیده ی جهانی شدن، سازمان های گوناگون بین المللی شکل گرفته و بدون تردید در آینده بیشتر تقویت می شوند. سازمان ملل، بانک جهانی، سازمان تجارت جهانی، سازمان یونسکو، فائو، دیوان بین المللی لاهه و …، FATF، هر یک برای پاسخگوی به بخشی از نیازهای جوامع و تسهیل فرایند جهانی شدن ایجاد شده اند. عضویت در این نهادها اگر چه اختیاری است اما پیش شرط اصلی مراودات و مبادلات علمی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی در سطح جهان است.

در فراینده جهانی شدن کشورها را به دو گروه برندگان و بازندگان تقسیم می کنند. کشورهایی که جریان پر فراز و نشیب جهانی شدن را خوب شناخته و آز آن ماهی رشد اقتصادی و کاهش فقر را برداشت می کنند و کشورهایی که اختلافات داخلی، منافع ملی(آنچه اکثریت جامعه مطالبه می کنند) آنها را به حاشیه برده است، از این فرایند، تشدید فقر و انواع مفاسد اجتماعی را برداشت می کنند. جنگ داخلی در کشورهایی مانند افغانستان، سوریه، یمن نتیجه خودخواهی و گروه گرایی افرادی است که درک درستی از منافع ملی و حتی منافع بلند مدت خود ندارند.  به باور بسیاری از کارشناسان عرصه ی بین الملل غالب کشورهای دنیا، با پیوستن به سازمان ها ی بین المللی و از جمله گروه ویژه ی اقدام مالی، بیش از همه به دنبال تامین منافع ملی خویش هستند. در واقع عضویت در سازمان «اف ای تی اف» به معنای ایجاد امنیت خاطر برای مبادلات اقتصادی و سرمایه گذاری شرکت های بزرگ چند ملیتی است. تردید نیست که نرخ رشد بالای اقتصادی چین، هند، اندونزی، برزیل و …، مدیون احساس امنیت و حضور فعالان اقتصاد جهانی در این کشورها است.

بر اساس تعریف سایت رسمی FATF، گروه ویژه ی اقدام مالی(The Financial Action Task Force) یا «اف ای تی اف» یک سازمان بین دولتی است که در سال ۱۹۸۹ توسط وزرای دادگستری گروه ۷(جی ۷) شامل آمریکا، آلمان، چین، فرانسه، انگلیس، روسیه، ژاپن و کانادا در پاریس تاسیس شد. این سازمان یکی از تاثیر گذار ترین سازمان های مبارزه با جرایم مالی است. هدف اولیه ی این نهاد مبارزه با مواد مخدر،  پول شویی و سوء استفاده از نظام پولی و بانکی بود. اما پس از ۱۱ سپتامبر، حوزه ی فعالیت خود را گسترده تر نموده و مبارزه با تامین مالی گروه های تروریستی را نیز در دستور کار خود قرار داد. 

در حقیقت یکی از اهداف این سازمان مرتبط با گروه های تروریستی است و سایر توصیه هایش در پیشگیری از قاچاق، پولشویی، سوء استفاده ی مالی از نظام پولی و بانکی و انواع دیگر مفاسد است. افزایش شفافیت از دیگر توصیه های سازمان اف ای تی اف است که در کاهش فساد حرف اول را می زند.  توصیه های FATF مستلزم آن است که کشورهای شرکت کننده نه تنها از پولشویی و سایر اشکال فساد جلوگیری کنند، بلکه مؤسسات پولی و بانکی خود را برای مبارزه با این جنایات آماده کنند. بر اساس یکی از توصیه های این نهاد، مقامات باید مجاز باشند همه پول های ناشی از جرایم پولشویی را مصادره کنند.

اف ای تی اف همچنین توصیه می کند موسسات مالی تمام مشتریان خود را شناسایی کرده و هویت آنها را ثبت کنند. علاوه براین آنها موظفند مشتریانی را که خطر فساد دارند را تشخیص داده و معاملات و چرخش های مالی مشکوک آنها را به مقامات مسئول گزارش کنند. هر کشوری باید در رابطه با جرایم مالی یک نهاد و یا واحد پاسخگو برای انجام تحقیقات، دریافت گزارشات و همکاری با نهادهای بین المللی در جهت مبارزه با پولشویی تاسیس کنند. اگر پولشویی یا تامین مالی تروریست ها خارج از مرز ها باشند این سازمان موظف است با سازمان کشورهای عضو همکاری و از فعالیت های جنایی جلوگیری کرده و خاطیان را مجازات کند.

در پایان لازم است سخنان رئیس اتاق بازرگانی ایران یادآوری شود. در شرایط حاضر، «پیوستن به FATF مشکلات ایران را حل نمی کند اما مطمئنا جلوی بیشتر شدن مشکلات را می گیرد.» بستن حساب‌های ایرانیان از دانشجو گرفته تا بازرگان و محقق در خارج از کشور که آخرین آن در کره جنوبی اتفاق افتاد به دلیل عدم حضور ما در این گروه بین المللی بود. سهم ما از اقتصاد جهانی ۰.۴ درصد است در حالی که آمریکا ۲۶ درصد است پس ما در شرایطی نیستیم که بخواهیم در این شرایط اقتصاد جهانی را به چالش بکشیم.

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.