نگاهی به دوره تاریخ ایران باستان

✍ دکتر فریدون شایسته (دبیر تاریخ ایرانی شعبه گیلان)

قتل بزرگمهر، وزير معروف و با تدبير خسرو انوشيروان (خسرو اول) درسال۵۹۰ میلادی. مورخان اروپايی، ماه مه سال ۵۹۰ ميلادی را به دلايل متعدد، شروع پايانِ كارِ دودمان ساسانيان ايران نوشته‌اند كه يكی از اين دلايل كنار گذاشتن، بازداشت و احيانا قتل مديران مجرّب و ايران‌دوست كشوری و لشكری بود.
بزرگمهر وزير معروف و باتدبير خسرو انوشيروان (خسرو اول)نيز به دستور خسرو پرويز(خسرو دوم)كشته شد و ايرانيان از داشتن يك مدير شايسته، مدبّر، انديشمند و ميهن‌دوست عاری شدند.

یك سال پس از قتل بزرگمهر، خسرو پرويز به توصيه دلسوزان ايران كه وی، اسپهبد بهرام چوبين را ببخشد و اين نابغه نظامی را از دست ندهد، اعتناء نكرد و در سال ۵۹۴ میلادی،هم، نقشه قتل سپهبد بستام ساسانی را كشيد كه وی فرار كرد و در غربت درگذشت.

در عهد خسرو پرويز(خسرو دوم)، بسياری از ژنرال‌های برجسته ايران در جنگ‌های غير ضروری او كشته و يا قربانی سوءظن وی شدند و جان باختند.
مديران اداری شايسته هم از گزند او در امان نماندند، بنابراين ديگر شخصيتی باقی نمانده بود كه از امپراتوری محافظت کند.
خسرو پرویز(خسرو دوم)نیز،توسط فرزندش،شیرویه کشته شد.شاعری به حروف ابجد،سال مرگ خسرو پرویز را ۶۰۰میلادی،دانسته است:

نام بُت من،زغایت لطف              سیبیست(۶۰۰)نهاده برسرِ سَرو

عدد ۶۰۰ در حروف ابجد«خ»می شود واگر «خ » بر سرِ «سرو»گذاشته شود، می شود «خسرو» وخسرودرسال ۶۰۰میلادی ،کشته شد.