۳۱ شهریور، روزی که عراق جنگ هشت ساله با ایران را آغاز کرد

12حمله نظامی عراق به ایران که از روزهای قبل از آن پیش بینی شده بود، ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ (۲۲ سپتامبر ۱۹۸۰) آغاز شد که پیامدش یک جنگ هشت ساله بود و برخلاف تصور قبلی غرب، ایران در این جنگ پُرتلفات و پُرهزینه حتی یک وجب از خاک خود را از دست نداد. مروری بر روزنامه های چاپ تهران در شهریور ماه آن سال نشان می دهد که همزمان با انتخاب نخست وزیر برای جمهوری اسلامی، از نیمه این ماه زد و خورد های مرزی عراق و ایران رو به شدت گذارده بود که بعد از ظهر ۲۲ سپتامبر ناگهان نیروی هوایی عراق تهران، تبریز، همدان، کرمانشاه، شهر کُرد و شهرهای خوزستان را مورد حمله قرار داد و همزمان ناوچه های آن کشور به سواحل ایران تا بوشهر تعرض کردند و متعاقب آن نیروی زمینی عراق تعرّض به ایران را آغاز کرد. طبق اعلامیه های شماره ۲۰ تا ۲۸ وزارت دفاع اجمهوری اسلامی، در نخستین روز تعرض، نیروی هوایی عراق بیش از ۱۱ جنگنده و چهار ناوچه از دست داد و هواپیماهای نظامی ایران متقابلا پایگاههای عراق در کوت الاماره، شعیبیه، واسیله، ام القصر و سپس بغداد را مورد حمله متقابل قرار دادند. این جنگ که (برغم میثاق بین المللی) بدون اعلان قبلی، از سوی عراق آغاز شده بود از آن پس به صورت تمام عیار ادامه یافت.

بیستم سپتامبر ۱۹۸۰ و در آستانه حمله نظامی تمام عیار عراق به ایران، احتمال این جنگ در دیدار مارگارت تاچر نخست وزیر انگلستان با وزیر امورخارجه کابینه اش مطرح و بررسی شده بود. تاچر در صفحه ۹۱ کتاب خاطرات خود درباره این ملاقات نوشته است: به وزیر امور خارجه گفتم که در این نظر که ایران در مدتی کوتاه از پای درخواهد آمد شریک نیستم و دلیل آوردم که ایران دارای یک نیروی هوایی موثر است، و محاسبات صدام حسین از فروپاشیدگی ارتش ایران درست نیست زیرا که افراد و سلاحهای این ارتش باقی هستند و …. هشت سال بعد نظر من تایید شد زیرا که عراق جز در هفته های اول جنگ پیشرفتی نداشت و مقروض و زمینگیر شد و ….

اصحاب نظر گفته اند: اگر صدام حسین با ایران وارد جنگ نشده بود؛ با کویت و سعودی اختلاف نظر مالی پیدا نمی کرد، دست به اشغال نظامی کویت نمی زد، در نطق های خود زندگانی شخصی خاندانهای سلطنتی این دو کشور را به زیر حمله و انتقاد نمی کشید که به کینه دائمی مبدل شد، همسایگان خود را از دست نمی داد (که در روز مبادا جایی برای فرار به آنجا و پناهنده شدن داشته باشد) و کشورش در سال ۲۰۰۳ به اشغال نظامی آمریکا درنمی آمد و به این روز نمی افتاد، خودش هم با آن خفت دستگیر و اعدام نمی شد و ….

قرار بازداشت دکتر مصدق ۲۹ روز پس اززندانی بودن صادر شد!

با این که دکتر مصدق از بیست و نهم مرداد ۱۳۳۲ زندانی شده بود، در این روز – ۲۶ شهریور – قرار بازداشت وی از سوی یک بازپرس نظامی به اتهام ضدیت با شاه و قصد برانداختن سلطنت صادر شد و همان روز مورد تائید دادستان ارتش قرار گرفت.

قرار بازداشت پس ازنخستین جلسه بازپرسی از دکتر مصدق که ۲۹ روز پس از زندانی شدنش انجام شد صادر گردید.

وی به بازپرس که طبق فرم چاپی بازجویی شغلش را پرسیده بود، خود را نخست وزیر منتخب، و قانونی ایران معرفی کرده بود و دستگیر کنندگانش را کودتاگران و عمال اجانب خوانده بود. تا این زمان بسیاری از همکاران دکتر مصدق دستگیر و زندانی شده بودند. اسنادی که بعدا انتشار یافت نشان داده است که انگلستان اصرار بر مجازات دکتر مصدق داشت که دست آن دولت را پس از ۱۳ دهه از ایران کوتاه کرده بود.

دستگیری های خودسرانه مردم پس از تثبیت دولت کودتا ـ هرکس که سبیل پُرپُشت داشت کمونیست تلقی می شد!

۱۷سپتامبر ۱۹۵۳ (۲۶ شهریور ۱۳۳۲) دولت کودتا (به نخست وزیری ژنرال فضل الله زاهدی) پس از اینکه احساس کرد تثبیت شده است به فرمانداری های نظامی کشور چراغ سبز داد تا هرکس را که بخواهند بازداشت کنند و همان روز حسن صدر، سرلشکر مهنّا و سرتیپ مدبّر و … به اتهام وفاداری به دکتر مصدق و هزاران تن دیگر از جمله دهها دختر ۱۲ تا ۱۴ ساله (!) و هفت ارمنی ایرانی به اتهام ضدیت با سلطنت زندانی شدند.

بسیاری از این دستگیری ها خودسرانه، دلبخواهی و بر پایه کینه و عداوت خصوصی و به منظور تسویه حساب های شخصی صورت می گرفت.

ماموران در معابر و اماکن عمومی و حتی در داخل اتوبوس های شهری هر جوانی را که سبیل پرپشت (اصطلاحا، استالینی!) داشت به اتهام کمونیست بودن می گرفتند و بعدا از او می خواستند ثابت کند که کمونیست نیست!.

روزنامه های باقیمانده زیر سانسور شدید قرار گرفته بودند. دستگیری های انبوه و بی حساب، تهران و شهرهایی چون اصفهان را که شهرت هواداری از مصدق داشت در وحشت فرو برده بود.

منبع : سایت تاریخ ایرانیان دراین روز

 

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.