گفت و گو با شناسنامه «امور هنری» نیشابور در روزِ نخست بازنشستگی

«حاجی سلامت» از سه دهه فراز و فرود فرهنگ و هنر شهر گفت

ارشاد نیشابور، دچار ضعف مدیریتی است

با ۱۹ مدیر کار کرده ام

فعالیت هنری، هم پای توسعه شهر پیش نرفته است

مدیران توانا نیاز امروز نیشابور است

مریم عارفی پور- بسیاری از هنرمندان شهرمان، با آوردن عنوان «مسئول امور هنری ارشاد» خاطرات زیادی از مردی برای شان زنده می شود که سه دهه فعالیت در تمامی فصول اداره امور هنری و فرهنگی شهر را در کارنامه دارد. خاطراتی از صدور مجوز اجرای تئاتر، برگزاری نمایشگاه عکس، مجوز برگزاری کنسرت و گاهی هم عدم صدور مجوز برای اجرای امور هنری…

غلامرضا سلامتی را، که بسیاری از هنرمندان و کسانی که با اداره فرهنگ و ارشاد نیشابور مراوده داشته اند او را به «حاجی سلامت»  متخلص ساخته اند، می توان «شناسنامه امور هنری نیشابور» در سه دهه ی اخیر نامید، ۶۰مردی که سالگی را به پایان رسانده و اگر در نخستین روز پس از بازنشستگی به سراغ ش بروی، می تواند دفتر قطوری از سه دهه فعالیت اداره فرهنگ و ارشاد را پیش روی ت ورق بزند. پایان بهمن ماه ۱۳۹۶ بازنشستگی این مدیر فرهنگی شهر ابلاغ شد و شاید از این پس باید او را بیش تر در جاهایی دید که نیازمند بهره گیری از تجربه، ارتباطات گسترده و نظرات کارشناسی او باشند. 

وی متولد نیشابور است، از ابتدایی تا دبیرستان اش را در نیشابور مشغول به تحصیل بوده و دیپلم خود را در مشهد به پایان رسانیده است. او که همزمان با آغاز جنگ هشت ساله، در سال ۵۹ در جهاد سازندگی مشغول به خدمت شد، پس از جنگ وارد حوزه مورد علاقه اش، یعنی امور هنری شد و و از سال ۶۹ رسما کارش را در ارشاد نیشابور آغاز کرد.

سیر تحول امور هنری در نیشابور

نخستین فعالیت رسمی غلامرضا سلامتی، مسئولیت اجرایی «خانه فرهنگ» نیشابور بود. تنها مجموعه هنری آن سال ها در نیشابور، یعنی خانه فرهنگ، در آن زمان ساختمان اجاره ای در کنار ارشاد بود که کلاس های فرهنگی-هنری برگزار می کرد و پس از  ساخت مکان جدید، تحت عنوان «مجتمع امور هنری» به فعالیت خود ادامه داد.

وی تا سال ۸۶ مسئولیت خانه فرهنگ را برعهده داشت و پس از آن تا کنون به عنوان مسئول امور هنری ارشاد فعالیت داشته است.

سلامتی درباره سیر تحول امور هنری در نیشابور در این سال ها می گوید: در سال های پس از انقلاب که آموزشگاه های آزاد هنری مانند الان وجود نداشت و تنها اداره ارشاد به برگزاری کلاس های هنری می پرداخت، استقبال از سوی مردم بی نظیر بود و تمام خانواده ها به «خانه فرهنگ» و پس از آن مجمتع امور هنری مراجعه می کردند؛ گاهی تا ۸۰ کلاس هنری اعم از نقاشی، موسیقی، خوشنویسی، نمایش و… برگزار می شد.

وی ادامه داد: پس از انقلاب تمام هنرمندان و پیشکسوتان به نوعی دست به دست هم دادند تا بتوانند مجموعه ی هنری را پایه گذاری کنند.

وی یادآور شد: پس از سال ۷۰ کلاس های هنری به طور کامل به بخش خصوصی واگذار شد و عملا کلاس های ارشاد تعطیل شد و تنها انجمن خوشنویسان، نمایش و سینمای جوان به فعالیت خود ادامه دادند.

ارشاد، پایگاه پرورش هنرمندان در سال های پس از انقلاب

– اگر ارشاد وجود نداشت چه تاثیری بر عملکرد هنرمندان می گذاشت؛ یعنی امور هنری، نیاز به متولی ای دولتی به نام ارشاد داشته است؟

 سلامتی در این باره معتقد است: ارشاد پس از انقلاب نقش موثری بر حضور هنرمندان و اساتید داشت و به نوعی شکل گیری کلاس های هنری، انجمن ها و برنامه های فرهنگی منوط به همکاری هنرمندان با ارشاد بود و در واقع تنها مرجعی که علاقمندان و هنرمندان می توانستند به آن مراجعه کنند، ارشاد بود.

وی ادامه داد: حضور ارشاد در سال های ابتدایی پس از انقلاب، زمینه ساز پرورش هنرمندان و استادان بزرگی در سطح کشور شد که در حال حاضر این هنرمندان مشغول به فعالیت هستند و افتخارات زیادی آفریده اند.

-نقش و مداخله ارشاد در شکل گیری اثر هنری چیست؟ به عبارتی نگاه از بالا و فیلتر کننده ی ارشاد به هنرمند و اثرش چه تاثیری بر امر هنر داشته است؟

سلامتی می گوید: من با این دیدگاه نسبت به ارشاد مخالف ام و معقتدم ارشاد همواره مورد اطمینان خانواده ها و هنرمندان بوده است و نقش نظارت، هدایت و حمایت را عهده دار بوده است. بحث نظارت همان صدور مجوز برای امور هنری است که ایجاد کننده اطمینان و اعتماد به مراکز هنری است.

در زمینه ی هنری هیچ پیشرفتی نداشته ایم

-مسئله ای که این روزها نیشابور درگیر آن است، عدم حضور و فعالیت هنرمندان همشهری است. هنرمندانی که روزی در این شهر رشد یافته اند، اکنون برای پیشرفت و ارتقای جایگاه خود، به سایر شهرها مهاجرت می کنند. این هنرمندان همشهری گاهی اوقات حتی یک نمایشگاه یا کنسرت ساده در شهرشان برگزار نمی کنند.

سلامتی دراین باره معتقد است، عدم حضور هنرمندان در شهرمان، نشان دهنده ضعف مدیریتی در ارشاد است. وی ادامه داد: من بارها شخصا از هنرمندان بزرگ و مطرح خواسته ام برای اجرای کنسرت، برگزاری کلاس های آموزشی و یا نمایشگاه به نیشابور بیایند و آن ها بدون معطلی و با افتخار درخواست من را پذیرفته اند و برای حضور در نیشابور اعلام آمادگی کرده اند.

سلامتی افزود: این که هنرمندان نیشابوری برای فعالیت به شهرشان نمی آیند، ناشی از عدم تقاضای مسئولین از آنها و عدم وجود زیرساخت های لازم برای فعالیت است و الا اکثریت آنان از حضور در نیشابور امتناع نمی کنند.

وی ادامه می دهد: باید پذیرفت زیرساخت های هنری نیشابور واقعا ضعیف است و با توجه به گسترش امکانات شهر در سایر زمینه ها، هنوز در زمینه ایجاد زیرساخت های هنری نتوانسته ایم پیشرفت چشم گیری داشته باشیم. در سال های گذشته تنها پروژه ی فرهنگی که کلنگ خورده است، مجموعه ی فرهنگی ارشاد در کنار افلاک نماست که هنوز به بهره برداری نرسیده است؛ مسئله اصلی هم کمبود بودجه است.

-از متولی سه دهه فعالیت های هنری شهر می پرسم: در سال های پیش از انقلاب، نیشابور ۳ سالن سینمایی مجزا داشت و هر یک به صورت مستقل فعالیت می کردند، پس از انقلاب این سینماها تخریب شد و مجددا با کمک وام و اعتبارات دولتی، سینمای کنونی افتتاح شد که در دو سال اخیر سینما شهر فیروزه توانست وضعیت خود را بهبود بخشد و ۳ سالن با استانداردهای جهانی ایجاد کند. این فراز  و فرود و صرف هزینه های دوباره را چگونه ارزیابی می کنید؟

سلامتی در این باره می گوید: سینماهای ایران، خیام و آسیا، در سال های بعد از انقلاب توسط جوانان انقلابی که بر این عقیده بودند که سینما باعث ترویج فحشا می شود تخریب شد و پس از سخن مرحوم امام که فرمودند: «ما با فحشا مخالفیم نه با سینما»، تخریب سینماها متوقف شد، اما در آن زمان متاسفانه سینماهای نیشابور از بین رفته بودند‌. سینمای کنونی در زمان ریاست حسین عابدی کلنگ خورد و در حال حاضر همان ۳ سالن پیش از انقلاب را در نیشابور داریم. اما پس از انقلاب که تا چند وقتی سینما نداشتیم، برای مدتی هم سالن ادیب اداره ارشاد برای اکران فیلم ها مورد استفاده قرار می گرفت.

نیشابور، نیازمند مدیران توانمند است

برگزاری کنسرت، ماجرایی است که یکی دو سال است نیشابور درگیر آن است؛ در این دو ساله حتی از برگزاری کنسرت های سنتی با صدای خوانندگان همشهری جلوگیری می شود. چرا چنین شده و راهکار به زعم شما چیست؟

سلامتی در این باره می‌گوید: قوانین کشور نسبت به سال های گذشته تغییر نکرده و بر اساس آن، آئین نامه ها و بخش نامه ها اجرا می شود. ما تا سال ۹۴هیچ مشکلی در ارتباط با برگزاری کنسرت ها نداشتیم. اما پس از آن به دلیل اعمال محدودیت در شهرهای اطراف و عدم برگزاری کنسرت در استان خراسان رضوی، برگزاری کنسرت در نیشابور باعث حضور مردم از سایر شهرهای استان می شد، و این امر باعث شد مسئولین به خاطر حاشیه های برگزاری کنسرت، از برگزاری آن ممانعت کنند.

سلامتی درباره ی صدور مجوز توسط ارشاد گفت: ارشاد برای دادن مجوز کنسرت، مشکلی نداشته است و به صورت آنلاین می توان مجوز برگزاری کنسرت را بگرفت. کاری که حتی کمتر از ۲ دقیقه زمان لازم دارد اما نظارت ارشاد محدود به خود سالن کنسرت است و به حواشی آن کاری ندارد.

سلامتی معتقد است: آن چه که مطرح است اقتدار و توانایی رییس ارشاد است. یک رییس با قدرت، مانند حاج حسین عابدی، در دهه های ۷۰ و ۸۰ توانست کنسرت های مختلف در نیشابور برگزار و کاملا منطقی از حق هنرمندان دفاع کند. در این زمینه تنها رییس ارشاد است که می تواند کاری انجام دهد و یک کارمند در ارشاد، چنین اختیاری ندارد.

سلامتی: در دوران خدمت ام ۱۹ رییس داشته ام

-اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی، همانگونه که از نامش پیداست، پرچمدار فرهنگ در شهر است و به گونه ای با همه ی ارگان ها و ادارات در تعامل است.

سلامتی در این خصوص می گوید: اداره ارشاد در جلسات «شورای فرهنگ عمومی»، به عنوان متولی فرهنگ و هنر شهرستان، حضور پیدا می کند و اگر در موارد مربوطه، بتواند قوی جلو برود قطعا یکی از اعضای تاثیرگذار خواهد بود.

او می افزاید: در طول دوران خدمت ام ۱۹ رییس داشته ام و معتقدم در میان آن ها حسین عابدی در زمان ریاست اداره ارشاد، به عنوان توانست به بهترین شکل فعالیت کند. وی یکی از بهترین مدیرانی بود که توانست در پیشبرد اهداف اداره ارشاد موثر باشد.

در سال های اخیر، میزان فعالیت های هنری ِ بدون مجوز، افزایش چشم گیری داشته است و در رشته های مختلف به صورت زیرزمینی فعالیت می کنند.

مدیر پیشین امور هنری اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی نیشابور می گوید: گاهی زمینه ی مناسب فعالیت برای هنرمندان جوان وجود ندارد تا بتوانند توانایی های خود را عرضه کنند؛ بنابراین به فعالیت های غیرمجاز و بدون‌مجوز روی می آورند. جلوگیری از این مسئله کار سختی نیست اما این که بخواهیم مدام با مردم درگیر باشیم، کار دشواری است. تنها راه پیشگیری از این امر، ایجاد فضا و امکانات مناسب است تا هنرمندان بتوانند به راحتی فعالیت کنند.

وی می افزاید: هنرمندان می توانند به راحتی مجوز فعالیت در مراکز آموزش آزاد بگیرند و بدون دغدغه کار خود را ادامه دهند. اما تا زمانی که شکایتی از موسسات نباشد، ارشاد مانع فعالیت شان نخواهد شد. سلامتی حوزه شعر را یکی از فعال ترین حوزه ها دانست و گفت: شعر یکی از حوزه های است که هر ساله مطرح می شود و در هر جای کشور که جشتواره ی شعر برگزار شود، نام هنرمندان نیشابور در بین مقام های برتر دیده می شود.

سینمای جوان را تنها با ده صندلی حلبی تحویل گرفتم

-حضور در سینمای جوان یکی از فعالیت های سلامتی در دوران خدمت شما است. در باره آن دوران و کارهایی که انجام داده اید بیش تر برای خوانندگان بگویید.

زمانی که سینمای جوان را تحویل گرفتم، تنها ده میز و صندلی حلبی داشت و در یک اتاق اجاره ای کوچک فعالیت می کردیم. باید از خانم آشیانی تشکر کنم که آن زمان توانست از تهران مجوز برگزاری کلاس های عکاسی و فیلم سازی را بگیرد. پس از آن از توانستیم ساختمان مستقل و بزرگی اجاره کنیم و به دفتر سینمای‌جوان ارتقا پیدا کردیم و از اساتید بزرگ و برجسته برای فعالیت در انجمن دعوت کردیم. بعد از مدتی، از رییس وقت خواستم ساختمان دائمی در کنار نگارخانه؛ که در آن زمان تنها ساختمان ساخته شده بود، برای انجمن سینمای جوان بسازند که ساختمان آن متناسب با فعالیت های انجمن باشد.

سلامتی می گوید: بعد از آن، امکانات انجمن را رفته رفته افزایش دادیم و ست تدوین، سه پایه، دوربین و… را به دفتر سینمای جوان اضافه کردیم. بعد از مدتی به علت حضور جوانان در انجمن، و بالا رفتن سن من، مسئولیت را به افراد تواناتر تحویل دادم و تنها در ارشاد مشغول به کار بوده ام.

برگزاری کنگره ی عطار بهترین خاطره ی دوران خدمت م است

-سلامتی در پایان، بهترین خاطره اش را از دوران خدمت، مربوط به سال ۷۴ دانست که کنگره عطار در نیشابور برگزار شد.

 او در این باره می گوید: با این که جوان بودم، برای اولین بار توانستم از سوی یونسکو  حکم پشتیبانی و تدارکات کنگره عطار را دریافت کنم و این برای م بسیار ارزشمند است. پس از آن مجددا برای کنگره خیام توانستم حکم روابط عمومی و هنری را از سوی یونسکو دریافت‌کنم.

-غلامرضا سلامتی علاقه اش را به فعالیت سی ساله در ارشاد در چند جمله کوتاه خلاصه می کند:

اگر در ارشاد مشغول به خدمت نبودم، باز هم شغل هنری ای بر می گزیدم. چرا که علاقه ی زیادی به هنر دارم و در حوزه ی دیگر نمی توانم فعالیت کنم.

 

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.