گفتگو با خوشنویس با ذوق شهرمان، استاد محمد سادات شرفی

صفای خط از صفای دل است

هر چند ایرانیان خط کنونی را از اعراب وام گرفنه اند اما در تکامل و تبدیل آن به هنر خوشنویسی نقش اساسی داشته اند.در ایران امروز از خط نسخ و ثلث در متون مذهبی و سر در مساجد و بناهای مذهبی و مدارس استفاده می شود و خط نستعلیق در متون ادبی و اشعار زیبای پارسی کاربرد دارد .خطاطی در منطقه آسیای میانه هنوز هم از والاترین هنرهای بصری شناخته می شود . هنر خوشنویسی ایران هم اکنون دوران احتضار خود را طی می کند و اگرکوششی برای اعتلای آن صورت نگیرد بیم از بین رقتن آن دور از ذهن نیست .خوشبختانه هنوز انسانهای والایی هستند که با جان و دل درراه حفظ این هنر ملی کوشش می کنند استاد محمد سادات شرفی یکی از این عزیزان می باشد. گفتگوی زیر در راستای معرفی این هنر دیرینه و اصیل صورت گرفته است.

 

درباره پیشینه هنر خوشنویسی در شهرمان نیشابور چه می دانیم؟

در اواخر قرن هفتم و اوایل قرن هشتم قمری شاه محمود نیشابوری اولین کسی است که قران را با خط نستعلیق کتابت کرده است.و قبل از ایشان سلطان الکاتبین سیمی نیشابوری که سرآمد خوشنویسان عصر خود بوده می زیسته است.در تمجید از شخصیت شاه محمود بعضی ها اورا بالاتر از میرعماد می دانسته اند. هم اکنون شهرمان به وجود استادانی همچون استاد دانشجو واستاد نقیبی به خود می بالد.

چه انگیزه و عاملی سبب جذب شما به این هنر والا شده است؟

در دوران تحصیلی راهنمایی و آشنایی با جناب فاضل نیشابوری علاقه به این هنر در ذهنم شکوفا شد.سپس بدست آوردن مقام اولی در رشته خوشنویسی درشهرواستان، انگیزه بعدی شد تا در آینده هنردلخواه خود را بیابم.در سال ۶۰ جهت استخدام در نیروهای مسلح عازم تهران شدم ودرآن جا با انجمن خوشنویسان ایران آشنا شدم.

پس از آشنایی با انجمن خوشنویسان ایران درتهران، چه تغییراتی در خوشنویسی شما رخ داد؟

آشنایی بااستاد پورحسینی تحول اساسی در شخصیت من ایجاد کرد .عرفان»ادب»انسانیت و….را از ایشان اموختم .لازم است یاد آوری کنم که هنرخوشنویسی هنری ناب و کامل است و ازعمق روح و جان آدمی نشات می گیرد:

داند آنکس که آشنای دل است

که صفای خط از صفای دل است

افلاطون می گوید خط هندسه ای روحانی است. بله خوشنویسی هنری است معنوی شخصیت والای انسانی در این رشته هنری نقشی غیر قابل انکار دارد.همزمان با مشق خط شما مشق انسان بودن را می آموزید .به هر جهت مدت سه سال نزد استاد پور حسینی آموزش دیدم و خوشنویسی را تا مقطع ممتاز نزد ایشان ادامه دادم و به دلیل مهاجرت ایشان به شهرزادگاهش رشت به استاد کیخسرو خروش معرفی شدم.

شخصیت استاد خروش چه تاثیری برزندگی هنری تان داشت؟

سخن گفتن از استاد کیخسرو خروش کار سختی است ایشان از بزرگان خوشنویسی ایران و صاحب سبک و روش در این رشته بوده و در مکتب عمادالکتاب سر آمد خوشنویسان حال حاضر ایران می باشد .در کمالات انسانی نمونه بوده و غنیمتی برای جامعه هنری مابه حساب می آید. من در محضر ایشان مراحل فوق ممتاز و استادی را طی کردم.

ایشان از مخالفان نقاشی خط و دستکاری در شاکله هندسی حروف بوده و و پاسداری از هنر اصیل خوشنویسی را از وظایف خود می داند. او معتقد است این هنر در طی قرون متمادی شکل گرفته و با مرارت و سختی فراوان به نسل کنونی رسیده است لذاباید پایه و اساس آن حفظ شود.

فرصتی است که مروری بر آثار خوشنویسی شما داشته باشیم آیا این آثار به چاپ رسیده است؟

بله همزمان با کنگره عطار و به سفارش ریس اداره ارشاد اسلامی شهرستان نیشابور مجموعه سی مرغ در پیشگاه سیمرغ را خوشنویسی کرده ام که گزیده ای است از کتاب منطق الطیر عطارکه به زیور طبع آراسته شده است..اثر دیگر کتابت قران کریم به خط نستعلیق بوده است وهمچنین رساله آداب الخط در آداب خوشنویسی «خطابه حضرت فاطمه زهرا(ع)با مقدمه همشهری و فاضل ارجمند دکتر ذاکر الحسینی از آثار دیگری است که در شرف چاپ میباشد.

لطفا درباره سنگ نوشته نصب شده در محل آرامگاه خیام توضیحاتی ارایه بفرمایید؟

به دلیل پاک شدن خط روی سنگ آرامگاه خیام که اثر استاد زرین خط بود بنده به درخواست رییس وقت اداره میراث فرهنگی «صنایع دستی و گردشگری شهرستان این وظیفه را به انجام رساندم.این خوشنویسی و حجاری در سال ۶۳ ۱۳صورت گرفت.متن نوشته به این مضمون است.

آرامگاه حکیم ابوالفتح عمربن ابراهیم خیام نیشابوری که پس از هفتاد و چند سال زندگانی در سال ۵۱۷هجری قمری برحمت ایزدی پیوست.

حال و روز امروزه خوشنویسی در ایران چگونه است؟

باید گفت زندگی ماشینی ضربه مهلکی بر پیکره هنر خوشنویسی وارد آورده که جبران آن بسیار سخت است.مهمتر از آن معنویتی که لازمه این هنر می باشد در حال افول است از دست دادن استادان این رشته قابل جبران نیست. خوشنویسی معنویت و تکنیک را به هم آمیخته است ،لذا مشق خط با مشق انسانیت در هم تنیده می باشد.حیف است نسل کنونی ازمواهب این هنربی بهره بماند. بیایید دست به دست هم دهیم و این هنراصیل را از نابودی نجات بدهیم .در قدیم کاغذ دست سازبود و مرکب آغشته به خون دل خوشنویس ،اما امروزه از آن تقدس بی بهره ایم.و در پیچ و خم زندگی روزمره به قهقرامی رویم و همزمان اصالتها را به نابودی می کشانیم.

آیا راهی برای تغییر این وضعیت متصورمی باشد؟

بله با تحقیق و جستجو در فرهنگ غنی گذشته و آثار بجای مانده از بزرگان این مرز و بوم راهی برای نسل امروز و نسلهای آینده باز می شود با اندکی احساس مسئولیت و آگاهی می توان از هنرهای اصیل پا سداری کرد وفرهنگ این سرزمین راغنی تر کرد همه این ها به من و شما برمی گردد.که چه تدبیری بیندیشیم واحساس مسئول بودن نسبت به فرهنگ و هنررا در خود زنده نگهداریم.

در حال حاضر چه فعالیتی دارید؟

هم اکنون با تاسیس آموزشگاه و تدریس در انحمن خوشنویسان انجام وظیفه می کنم و ضمنا به کتابت آثار ادبی و هنری مشغول هستم آخرین خوشنویسیم خطابه دوم حضرت زهراُ{س)نوشته دکتر محمد مهدی جعفری با مقدمه دکتر ذاکر الحسینی می باشد .

باتشکر سخن آخر را می شنویم

غرض نقشی است کز ما باز ماند

که دوران را نمی بینم بقایی

و در پایان لازم است از خانواده ام و همسرم که مرارت و سختی این سالها را تحمل کردند صمیمانه تشکر کنم.

نوشته شده توسط : هاشم مداح

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.