هوای تازه در انتخابات مجلس: بلوغ سیاسی؛ خردگرایی؛ عقلانیت و در انتخاب نمایندگان

حبیب اله قربانی

کارشناس ارشد مطالعات جهان/

اقبال گسترده مردم نیشابور به دکتر حمید گرمابی، رئیس و استاد تمام دانشکده ی پلی تکنیک امیر کبیر، نشان دهنده ی تدوام پارادایم عقلانیت و واقع نگری مردم نیشابور در مقوله ی انتخابات است. در حقیقت اگرچه پیش بینی نتیجه ی فعالیت های سیاسی و به ویژه انتخابات که به عوامل مختلفی بستگی دارد، نمی تواند از اعتبار بالایی برخوردار باشد، ولی حضور پر شور  و بدون چشم داشت مردم در ستاد انتخاباتی این نامزد، حاکی از اقبال گسترده به ایشان داشت. بر اساس نظر کارشناسان مسائل سیاسی  ایران، هرگاه بیش از ۶۰ درصد مردم در انتخابات شرکت کنند، نامزدهایی به مجلس راه می یابند که به اصلاح طلبان نزدیک تر و از شایستگی بیشتری برخوردارند. با این فرض و علی رغم فرصت محدود دکتر حمید گرمابی برای تبلیغات، برخی نظر سنجی ها در زمان تبلیغات، حتی از طرف نامزدهای رقیب ایشان نشان می داد شانس حضور ایشان در مجلس شورای اسلامی، بیش از نامزدهای دیگر است.

همه باور داریم انتخابات ریاست جمهوری یازدهم با اتکا به عقلانیت مردم صورت گرفت، لکن انتخاب نمایندگان وابسته به اصلاح طلبان مجلس شورای اسلامی نشان می دهد که این روند بهبود بیشتری یافته و می تواند نقطه عطفی در تاریخ فعالیت سیاسی ایرانیان باشد. انتخاب رئیس جمهور با انتخاب نمایندگان مجلس تفاوت دارد. انتخابات اسفندماه ۹۴، به دلیل محلی بودن و تاثیر عواملی مانند قوم گرایی، نفوذ صاحبان قدرت و هزینه های سرسام آور میلیاردی، نگاه واقع بینانه ی مردم را در انتخاب با چالش جدی مواجه می کرد و می توانست موجب راه یافتن کسانی به مجلس شود که با منافع ملی سازگار نباشد.

اما خوشبختانه مردم بسیار هوشمندانه عمل کرده اند. این بار برای مردم، ملاک ها و معیارها تفاوت می کرد. صداقت و راستگویی نخستین ملاکی بود که برای سنجش نامزدها از جانب مردم در نظر گرفته شده بود. مردم از شعار و وعده های بزرگ و دروغین خسته شده بودند. در همین رقابت ها، برخی از نامزدها  چشم در چشم مردم دروغ گفته و کارهای دیگران را به نام خود سند می زدند. وعده هایی تکراری و غیر صادقانه از آبادی و رونق اقتصادی می دادند و برنامه هایی که در حال تدوین است. در میان این نامزدها، نامزد پیروز اصلاح طلبان، از دانش و علم خود می گفت و نیاز به نگاه و برخورد علمی به مشکلات. از دادن وعده های غیر قابل انجام پرهیز می کرد. از گفتن نمی دانم و اطلاعاتم  در این مورد کامل نیست، شرمنده نمی شد و معتقد به کار  و تصمیم جمعی و مشورتی بود. و در نهایت مردم، به صداقت علمی و اخلاقی دکتر حمید گرمابی رای داده اند.

علاوه براین، همان گونه که رهبر انقلاب نیز در بیانات خود بارها تاکید کرده اند، معیار دوم برای انتخاب شایسته رعایت حق الناس است. گفته می شود حق الناس در محضر باری تعالی قابل اغماض نیست. افزون بر این، این  موضوع فقط به مسائل اقتصادی محدود نمی شود بلکه کلیه شئون زندگی اجتماعی انسان از جمله رعایت حقوق سیاسی مردم را نیز در بر می گیرد. یکی از حقوق مهم سیاسی مردم در انتخابات، محروم نشدن آنها از اطلاعات و آگاهی برای اتخاذ تصمیم درست در ارتباط با نامزدها است. کاندیدا ها باید به صورتی شفاف دارائی، توانایی، عملکرد و سوابق اجرایی خود را به اطلاع مردم برسانند. هرگونه سوء استفاده از عناوین و القاب غیر واقعی برای جلب آرای مردم، نادیده گرفتن حق الناس است.

همچنین، به دست آوردن کرسی نمایندگی مجلس، به معنای دسترسی به نقش و قدرت سیاسی است. کسانی باید به این نقش دسترسی بیابند که واقعا دانایی و توانایی لازم را داشته باشند. متاسفانه برخی از نامزدها، چون لیاقت لازم را برای این نقش بسیار مهم نداشته اند، تلاش کردند از دارائی های خود استفاده کرده و با مخارج میلیاردی از جمله توزیع غذا، وعده ی پست و مقام و … مردم را نمک گیر  و به قدرت دست یابند. هرچند دادن ولیمه و گره گشایی از کار همشهریان پسندیده است، اما پنهان کردن ناتوانی در اقناع مردم برای دسترسی به نقش سیاسی به وسیله پول هایی با منشاء نامعلوم، بازی با شعور مردم است. متاسفانه برخی  نمی دانند که باید خودشان هزینه ی تبلیغات سنگین را فردای انتخابات با گسترش فقر و بیکاری بپردازند.

خوشبختانه در انتخابات اسفند مردم نشان دادند در این ارتباط آگاهی و شناخت لازم را به دست آورده اند. بخش وسیعی از مردم نیشابور، با رای به دکتر گرمابی نشان دادند به حق و حقوق خود اشراف کامل دارند و خداوندان زر نمی توانند با هزینه های گزاف و بیهوده رای آنها را بخرند. به نظر می رسد این روند در انتخابات بعدی موحب می شود تا نامزدها تلاش کنند به جای رفتارهای عوام فریبانه، بیشتر به دنبال  افزودن بر شایستگی های خود باشند و در راه خدمت واقعی به مردم تلاش کنند. دکتر گرمابی، با اعلام دارایی و ثروت خود به مردم نشان داد که کرسی نمایندگی مجلس، جایی برای تجارت و کسب و کار نیست. او بر توانمندی های خود پای می فشرد و به همین دلیل از پهن کردن سفره و دادن وعده های دروغ پرهیز می کرد. انتخاب مردم این نکته را یادآوری می کند آنها که به انگیزه های اقتصادی وارد گود سیاست می شوند راه را بیهوده پیموده اند. وظیفه ی نمایندگی ایجاب می کند، نمایندگان و اطرافیانشان از هرگونه فعالیت اقتصادی اجتناب کنند. در غیر این صورت نمی توانند بر تصویب قوانین متناسب با نیازهای جامعه و نظارت بر اجرای آن تمرکز داشته باشند.

در کنار این موارد، رای به دکتر گرمابی نشان می دهد بیشتر مردم اضطرار و اهمیت مشکلات و بحران های پیش روی جامعه را درک کرده اند. مسائل اجتماعی بیکاری، فقر، طلاق، اعتیاد و …، کارد را به استخوان رسانده است و هیچ نیرویی به جز نیروی خرد و اندیشه نمی تواند راه حل مناسبی برای برون رفت از مشکلات گریبانگیر جامعه پیشنهاد کند. اکثر مردم این بار فارغ از توصیه و تشویق ها، غذا و تطمیع ها تصمیم گرفتند. به همین دلیل، قوم گرایی و قبیله گرایی در انتخاب آنها به حاشیه رانده شد.

بدون تردید رشد نگاه عقلانی مردم که با رای به دکتر گرمابی تبلور یافت، حلقه ی مفقود کلاف سردرگم حل مشکلات کشور است. نمایندگان مجلس می توانند قوانینی به تصویب برسانندکه سرمایه گذاری های داخلی و خارجی را تسهیل نموده و بزرگ ترین مشکل ایران، یعنی معضل بیکاری را بهبود بخشند. علاوه براین، نظام اجتماعی ایران به قوانینی نیاز مبرم و اساسی دارد که جلو رانت خواری و سوء استفاده از بیت المال توسط سیاسیون گرفته شود. نمایندگان می توانند با تکیه بر قدرت نمایندگی و نظارت بر اجرای قانون اساسی، شایسته سالاری را در دستگاه های اجرایی نهادینه کرده و به توسعه و پیشرفت کشور، همسو با دولت اهتمام  ورزند. چنین بادا.

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.