ضرورت تدوین سیاست کلان تری برای محیط زیست کشور ; محیط زیست ایران در کما است!؟

حسین ثنایی نژاد

عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی مشهد

 

جناب آقای دکتر کلانتری! به محیط زیست خوش آمدید. می دانم که در باره مسئولیت جدید خود بسیار می دانید. می دانم‌ که در این سال های دور از مسئولیت اجرایی دغدغه محیط زیست داشته اید. و مهمتر از همه می دانم که به نقشی که خود در زمان تصدی وزارت کشاورزی در زمینه سیاست های کلان زیست محیطی کشور داشته اید، واقفید و آن ها را به نقد کشیده اید، شجاعانه و منصفانه! اما اجازه می خواهم چند نکته را که گمان می کنم خود نیز به آن ها واقفید ذکر کنم، صرفا برای تاکید بیشتر!

– جناب آقای دکتر کلانتری! محیط زیست ایران نیاز به یک سیاست گذاری کلان دارد و باید دغدغه‌های روزمره اش را در چارچوب آن دنبال کند. امروز محیط زیست ایران دچار یک نابسامانی مفرط در سیاست گذاری کلان است.

–  محیط زیست ایران را بی آبی تهدید نمی کند، سوء مدیریت منابع آب و مافیای آب آن را به فنا کشانده است.

–  تغییر اقلیم جدی است. ولی دیدید که آنچه دریاچه ارومیه را خشکاند، گرمایش جهانی نبود که بلعیدن آب های بالا دست حوضه با اهداف سودجویانه بود که خوشبختانه تا حدودی برطرف شده است.

– خشکسالی هست، اما مراتع را خشکسالی از پای در نیاورده، بی کس و کار بودن این نعمت عظیم است که آن را به نابودی می برد.

–  ببر مازندران منقرض شده و گونه های دیگر پلنگ و یوز پلنگ در معرض انقراض هستند، ولی در کنار این موجودات دوست داشتنی، جنگل های مازندران و گیلان هم هستند که خوشگذران ها و طمعکاران بی مسئولیت هکتار در هکتار آنها را به «اَرّه» حرص خویش بریده اند و با خاک یکسان کرده اند!

– آتش سوزی جنگل ها همیشه هست ولی ناتوانی در مهار آتش است که ریه های سبز کشور را کباب کرده است! مطمئنم صحنه آن فیلم را که کشاورزان ایلامی تلاش می کنند با بیل دستی آتش گسترده جنگل بلوط را مهار کنند دیده اید.

– بیابان زایی همیشه بوده و خواهد بود ولی پیشروی سریعتر آن را کسی به فکر چاره موثری نبوده است.

– می‌توانم از ریزگردها بگویم و از آلودگی سواحل و دریا و خشکی رودها و انتقال حوضه ای آبها و شوری آبهای زیرزمینی و فاضلاب های شهری و آلودگی هوای کلانشهرها و مکان یابی نادرست صنایع و توسعه ناموزون شهری و ایجاد شهرهای جدید بی مصرف و ده ها معضل ریز و درشت دیگری که مطمئن هستم خود بهتر می دانید.

امروز محیط زیست ما در حالت کما بسر می برد و باید او را به سرعت به ICU منتقل کنید! و همزمان تمامی علایم حیاتی آن را کنترل کرده و به درمانش بیاندیشید! تاکید می کنم به صورت همزمان! چرا که حتما می دانید اکوسیستم یک چرخه کامل به هم پیوسته است و به همین دلیل نمی توان یک بخش آن را درمان کرد و از سایر بخش هایش غافل شد.

بنابراین باید یک طرح جامع سلامت محیط زیست برای کشور تعریف شود. برای تهیه چنین طرحی ابتدا باید طرح آمایش سرزمین به طور کامل اجرا شود و تمام الگوی توسعه ی ملی، استانی و محلی صرفا در قالب چنین طرحی سامان یافته و اجرا شود. این کار باید قبل از تدوین برنامه ششم انجام می شد ولی هنوز هم خیلی دیر نیست!

جناب آقای دکتر کلانتری! لطفا نفرمایید برخی از آنها که برشمرده ام در زیر‌مجموعه وزارت خانه های مسئول است و به سازمان محیط زیست مربوط نمی شوند.  باید نقش و مسئولیت حفاظت محیط زیست  فرابخشی تعریف شده و به همه زمینه های آب و کشاورزی و صنعت تعمیم یابد .  اجازه ندهید بخشی نگری در این زمینه ها پیکره یکپارچه محیط زیست کشور را نابود کند! شاید لازم باشد در قوانین اصلاحاتی انجام شود.

امیدوارم در پایان مسئولیت چهار ساله جنابعالی به جای سیاست های بخشی نگر سیاست کلان تری بر محیط زیست حاکم شده باشد.

با آرزوی توفیق

 

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.