دکارت اشتباه می کرد که می گفت: می اندیشم! ( کلبه کتاب )

میترا باوفا

سلام و درود! به بخش ویژه ی کتاب در نشریه ی خیام نامه خوش آمدید! این هفته  من میترا باوفا از کلبه کتاب کلیدر با معرفی چهار کتابِ تازه منتشرشده در خدمت علاقه مندان به کتاب و کتاب خوانی هستم.

7-3جنبشهای اجتماعی و دمکراتیزاسیون

کتاب «جنبش‌های اجتماعی و دمکراتیزاسیون» به کوشش دکتر سعید مدنی قهفرخی جامعه شناس، پژوهشگر ارشد علوم اجتماعی، استاد دانشگاه و روزنامه نگار ایرانی و با همکاری جمعی از علاقمندان به مباحث مرتبط با جنبش های اجتماعی ترجمه و تدوین و توسط انتشارات روزنه منتشر شده است. کتاب حاضر ترجمه دوازده مقاله منتخب است. اگر چه بیش از نیم قرن از بحث درباره چیستی و چرایی جنبش های اجتماعی می گذرد، اما ادبیاتی که در این زمینه طی دهه اخیر در ایران منتشر شده بیش از همه ی آنچه هست که در گذشته در اختیار علاقه مندان قرار داده شده بود. در واقع همان طور که متناسب با فرایند تحولات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی در غرب نیاز به شناخت پدیده های اجتماعی از جمله جنبش ها بسط و گسترش یافت، در ایران نیز فراتر از نیازهای صرفا علمی و دانشگاهی، تمایل برای شناخت جنبش های اجتماعی به میزان قابل توجهی پس از پیروزی انقلاب اسلامی و با عمق و گستردگی بسیار بیشتری در دو دهه اخیر و با احساس نیاز واقعی بسیار جدی تر ی طی دهه اخیر فراگیر شد.

اگر با این توضیحات که از مقدمه ی کتاب آوردم علاقمند به خواندنش نشدید بخش کوتاهی از کتاب را هم در ادامه می آورم شاید تجدید نظر کنید: ص۱۲۷: «ما نسبت به زندگی مان احساساتی  داریم، نسبت به آن ملول یا هیجان زده هستیم. در مورد سیاست، ولو آن که گاهی بسیار دور دست به نظر بیاید، حتی نسبت به رویدادهای آن سوی کره احساساتی داریم. اگر واکنش های احساسی ما نسبت به تحولات دور و نزدیک نبود هیچ جنبش اجتماعی وجود نداشت. گاهی پاسخ های احساسی آن قدر قوی است که افراد خودشان به جستجوی گروه های اعتراضی می پردازند. این عواطف و پاسخ های احساسی هستند که دست آویز سازمان دهندگان سیاسی قرار می گیرد تا با دخل و تصرف در آن اعضا را جذب و حفظ کنند.»

جنبش های اجتماعی و دموکراتیزاسیون/سعید مدنی قهفرخی/انتشارات روزنه/چاپ اول۱۳۹۵/۲۸۴صفحه/۱۸۰۰۰تومان

7-2پاییز از پاهایم بالا میرود

«پاییز از پاهایم بالا می‌رود» عنوان کتابی است نوشته‌ی «لیلا صبوحی خامنه» که توسط نشر چشمه منتشر شده است. خانم صبوحی سال‌ها به‌عنوان نویسنده‌ی داستان کوتاه، انبوهی از جوایز را از جشنواره‌های مختلف به دست آورده است. وی در تجربه‌ی نخستین رمانش با زبانی پخته از جغرافیایی می‌نویسد که در آن تقابل جدی سنت و رفتارهای خارج از آن، روایت‌های جذابی رقم می‌زند. ذهنیت مدرن قهرمان او در تقابل با ساختارِ محافظه‌کار خانواده قرار می‌گیرد. معلم جوان رمان به روستایی سردسیر می‌رود و درمی‌یابد تازه ماجرا برای او آغاز شده است. سرمایی تند و افسانه‌ای بستر اتفاق‌هایی بیرونی و عاطفی برای این دختر می‌شود. ماجراهایی که خواننده را با یک رمان عاشقانه‌ی پرماجرا و وقایع پیش‌بینی‌نشده مواجه می‌کند.

باهم دیگر مروری خواهیم داشت بر چند سطر از این کتاب:

ص ۶۵: امروز بعد از ظهر را کار نکردم و خوابیدم. می خواستم شب را سر حال باشم. کار را گذاشتم برای این ور اذان که وقت بیشتری داشته باشم. تا ده، تا دوازده، تا بعد از نصفه شب، اصلا تا خود سحر! امشب باید کار را تمام کنم. من امشب باید این کار را تمام کنم. «امشب بازش می کنیم مگه نه؟» سایه ی ناری جوابم را نمی دهد. صدای تک نوازی نی که بلند می شود، ناری فقط نگاهم می کند و می خندد. خنده اش یک دفعه ته دلم را خالی می کند. چه قدر چشم هایش شبیه مامان جان شده. شبیه آن وقت هایی که توی عالم بچگی گیر می دادم که یالا بلند شو برویم مرا عروس کن و او همین شکلی می خندید و بالای تاقچه ی گچ بری سه گوش را که جای قرآن جلد ترمه و ساعت شماطه دار و آینه شمعدان بختش بود، نشانم می داد و می گفت «هر وقت دستت به آن بالا رسید عروست می کنم.»

پاییز از پاهایم بالا می رود/ لیلا صبوحی خامنه/ انتشارات چشمه/ چاپ اول ۱۳۹۵/ ۱۳۴صفحه/ ۱۰۰۰۰تومان

7-1الفبای فلسفه

الفبای فلسفه، عنوان کتابی است نوشته ی «نایجل واربرتون» فیلسوف انگلیسی و استادیاردانشگاه آزاد انگلستان با ترجمه مسعود علیا که به تازگی ویراست تازه ای از آن منتشر شده است. فلسفه چیست؟ این پرسشی است که از حیث دشواری انگشت نماست. یکی از ساده ترین جواب هایی که می توان به این پرسش داد این است که بگوییم فلسفه همان مشغله فلاسفه است، و بعد اشاره کنیم به نوشته های افلاطون، ارسطو، دکارت و سایر فلاسفه نامدار. ولی اگر تازه قدم به وادی فلسفه گذاشته باشید، بعید است که این جواب چندان به کارتان بیاید، زیرا حتی اگر نوشته ای از ایشان مطالعه کرده باشید، چه بسا باز هم دشوار بتوان گفت که وجه اشتراک آن ها چیست. این کتاب، که در شمار کتاب های پر فروش قرار داشته است، خواننده را با ظرافت و قدم به قدم با وادی فلسفه آشنا می کند. نویسنده می‌کوشد به شکلی روشن و راهگشا خواننده علاقه‌مند را با فلسفه و چند و چون آن آشنا کند. نایجل واربرتون در هر فصل به یکی از حوزه های مهم  فلسفه می‌پردازد و مهم‌ترین مسائل و نظریه‌های آن حیطه را بررسی می‌کند. مثل این مورد:

ص۱۵۱: «دکارت اشتباه می کرد که می گفت: «می اندیشم»: اگر بنا بود گفتار او با رویکرد شکاکانه ی کلی اش سازگاری داشته باشد باید می گفت: «اندیشه هایی هست.» او این فرض را مسلم می گرفت که اگر اندیشه هایی وجود داشته باشد، ضرورتا اندیشنده ای وجود دارد. ولی این مدعا در معرض تردید است. شاید اندیشه هایی به استقلال از اندیشندگان وجود داشته باشد. شاید تنها ساختار زبان ماست که به این عقیده رهنمودمان می شود که هر اندیشه ای لزوما اندیشنده ای دارد. ممکن است ضمیر «م» در «می اندیشم» از نوع ضمیر «it»  در جمله «It is raining» باشد که هیچ چیز مرجع آن نیست.»

الفبای فلسفه/ نایجل واربرتون/مسعود علیا/ انتشارات ققنوس/ چاپ اول ۱۳۹۵/ ۲۴۰صفحه/ ۱۴۰۰۰تومان

7-4از خودت برایم بگو

شعری از «پابلو نرودا» از کتاب «از خودت برایم بگو» با ترجمه «بابک زمانی» را با هم می خوانیم. این کتاب که شامل پنجاه و دو قطعه ی عاشقانه به همراه عکس هایی از هفده عکاس برجسته ی ایرانی است، توسط انتشارات «کتاب کوله پشتی» در ۱۱۸صفحه و با قیمت ۱۵۰۰۰تومان منتشر شده است. با این شعر از شما خداحافظی کرده و یادآور می شوم برای اطلاع روزانه از تازه ترین کتاب های منتشرشده می توانید به کانال تلگرام کلبه کتاب کلیدر @teleklidar بپیوندید. بدرود!

باد، اسبی ست

بشنو که چگونه می تازد

از میان دریا

و از میان آسمان.

بشنو که چگونه زمین را در هم می نوردد

تا مرا به دوردست های دور ببرد.

در آغوشت پنهانم کن

لااقل همین یک شب را.

پنهانم کن که این شب

باران، دهان های بی شمارش را

سخت بر زمین و بر دریا نهاده است

بشنو که چگونه باد

می خواهد چهار نعل مرا با خود بَرَد.

بگذار باد بگذرد

آن پس مرا ترک کن

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.