به بهانه روز جهانی ایدز , رشد دو و نیم برابری ابتلای به اچ آی وی

 

ترجمه و تلخیص:‌حبیب اله قربانی

کارشناس ارشد مطالعات جهان

اول ماه دسامبر ، برابر با دهم آذر ماه هر سال به نام روز جهانی مبارزه با ایدز یا اچ آی وی نامیده شده است. هدف از نامگذاری یک روز از سال به این نام، جلب توجه و تمرکز جهانی به سمت مبارزه با این ویروس کشنده است که حدود نیمی از آلوده شدگان به آن، زیر ۲۵ سال سن دارند و قبل از ۳۵ سال می میرند. اهمیت این روز به دلیل آن است که به همگان یادآوری کند بیماری ایدز هنوز به عنوان یکی از مهلک ترین بیماری ها ریشه کن نشده است و چه بسا که در اثر غفلت می تواند به تمامی گروه های سنی و جنسی، حتی آنان که رفتار پر خطری ندارند آسیب های جبران ناپذیری وارد کند. گفته می شود در ایران بیش از ۷۰ درصد از کسانیکه به این ویروس آلوده هستند از بیماری خود بی اطلاع هستند. افزایش آگاهی، آموزش و هشدارهای جدی رسانه ها و مسئولین می تواند تلنگری باشد که شاید کمی خواب خفتگان خفته را آشفته تر سازد.

4ایدز یا اچ آی وی، ویروسی اکتسابی است که وارد سیستم ایمنی بدن شده و ضمن تضعیف آن، توانایی مقابله با سلول های غیر طبیعی از جمله سلول های سرطانی را از بین می برد. ویروس ایدز سلولهای ایمنی موجود در خون(لنفوسیت ها) و سلول های ایمنی موجود در بافت ها مانند مغز استخوان، کبد، طحال و … را در گیر ساخته و مانع ساخت پادتن ضد عفونت، بیماری یا سرطان توسط آنها می شود. با ضعف سیستم دفاعی بدن، عفونت و انواع بیماری و سرطان بر جسم انسان چیره گردیده سبب مرگ فرد می شود.

بسیاری از کسانیکه رفتارهای پر خطر دارند از ابتلای خود به ایدز آگاهی ندارند. علائم گوناگونی برای افراد مبتلا به این ویروس بیان شده است. کاهش وزن، عرق زیاد و شبانه، سرفه و تب، آفت های دهانی، تب خالهای بی علت و اسهال های طولانی، از نشانه هایی است که می تواند نشان دهنده ی ابتلا به این بیماری باشد. البته ممکن است فردی ۲۰ سال دارای ویروس بوده و آن را انتقال دهد اما هیچ یک از این علائم در وی بروز نکند. لازم است یادآوری شود که تا کنون هیچ دارویی برای درمان ایدز به تایید جهانی نرسیده است و داروهای موجود، فقط طول زندگی افراد مبتلا به آن را افزایش می دهند.

ایدز از راه های گوناگون افراد را درگیر خود می کند. ارتباط جنسی با افراد آلوده، استفاده مشترک از وسایل تیز و برنده مانند تیغ و سوزن خالکوبی، سرنگ مشترک در معتادان، انتقال فرآورده های خونی آلوده و همچنین انتقال از مادر آلوده به نوزاد راه هایی است که نرخ ابتلا به ایدز را در جامعه افزایش می دهد. البته پزشکان یادآوری می کنند که این ویروس از طریق دست دادن، رو بوسی کردن، عطسه، سرفه، استفاده از اماکن عمومی مشترک مانند توالت و یا استخر و حتی به وسیله ی نیش حشرات منتقل نمی شود.

پایبند نبودن به پیمان زناشویی، از عواملی بوده که سونامی شیوع ایدز را در جهان دامن زده است. بر اساس آمار سازمان جهانی حدود ۳۷ میلیون نفر در دنیا به ویروس ایدز مبتلا هستند و روزانه ۱۴ هزار نفر به این آمار افزوده می-شود. بر اساس تحقیقی که توسط سازمان تجارت جهانی صورت گرفته تخمین زده می شود فقط ۵۴ درصد از این افراد از بیماری خود باخبر باشند. از این تعداد یک میلیون و هشتصد هزار نفر کودک هستند که قربانی جهالت و یا بی بند و باری والدین خود شده اند. بر اساس یک تخمین تا کنون ۷۸ میلیون نفر به دلیل ویروس ایدز و  ۳۵ میلیون نفر نیز به دلیل بیماری های مرتبط با ایدز جان خود را از دست داده اند. در سال ۲۰۱۵ میلادی، ۲۵ میلیون نفر از این تعداد در آفریقا زندگی می کرده اند. در این سال حدود هفده میلیون نفر از مبتلایان به ایدز در سراسر جهان از خدمات درمانی رایگان بهره برده اند.

با این حال متاسفانه پیشرفت جهانی در زمینه ی گسترش این بیماری از سال ۲۰۱۰ چشمگیر نبوده است. در سال ۲۰۱۰ سالانه یک میلیون و نهصد هزار نفر به این بیماری دچار شده اند در حالیکه در سال ۲۰۱۵ این رقم به دو میلیون و صد هزار نفر افزایش یافته است. مقایسه بین کشورهای مختلف نشان می دهد برخی از کشورها توانسته اند تا ۵۰ درصد از رشد ایدز بکاهند لیکن کشورهای بسیاری وجود دارد که برنامه ی مدونی جهت کنترل این بیماری ندارند. افزایش شیوع ایدز در این کشورها نگران کننده است.

به اعتقاد دکتر پروین افسر کازرونی، رئیس اداره ی کنترل ایدز و بیماری های آمیزشی وزارت بهداشت، در سال گذشته آمار ابتلا به بیماری ایدز از طریق روابط جنسی به طور نگران کننده ای افزایش داشته است. وی در گفتگو با «جام جم آنلاین» اظهار داشت که به طور کلی در ایران ۳۲۷۶۰ نفر ناقل این ویروس هستند. از میان این افراد مردان ۸۴ درصد و زنان ۱۶ درصد را به خود اختصاص داده اند. به گفته ی خانم دکتر کازرونی در آمار مذکور، ۶۸٫۲ درصد به دلیل تزریق و اعتیاد، ۱۸٫۵ درصد از طریق روابط جنسی و ۱٫۵ درصد به خاطر مادر آلوده به این ویروس مبتلا شده اند. اما در یک سال گذشته آمار نشان می دهد انتقال اچ آی وی ، از طریق روابط جنسی ۴۱درصد، تزریق ۳۹درصد و  ۳درصد از طریق مادر به فرزند صورت گرفته است که از نظر جنسی ۶۶ درصد مرد و ۳۴ درصد زن بوده اند.

آمار فوق دو نکته ی دهشتناک را در موضوع گسترش ایدز نشان می دهد. نخست اینکه درصد ابتلای زنان به این ویروس از ۱۶ درصد میانگین کلی به ۳۴ درصد رسیده است و دیگر اینکه نرخ ابتلا به ویروس اچ آی وی،  از طریق روابط جنسی به ۴۱ درصد رسیده است. به عبارت دیگر نرخ ابتلای زنان به اچ آی وی حدوداً دو برابر شده و انتقال این ویروس از طریق روابط جنسی نیز ۲٫۵ برابر آمار گذشته شده است.

بدون تردید سست شدن بنیان خانواده و نرخ رو به رشد طلاق از مهمترین دلایل تغییر در آمار ارائه شده توسط رئیس اداره ی کنترل ایدز و بیماری های آمیزشی است. تابو بودن اعلام واقعی آمار و اخبار مربوط به این بیماری در کنار حرمت بحث آموزش روابط جنسی در خانواده ها از عوامل دیگری است که موجب گردیده گسترش ایدز به یکی از دغدغه های اصلی مسئولان بهداشتی و درمانی کشور تبدیل شود. علاوه براین به اعتقاد رضا هادیان مدرس بین المللی ایدز، شیوع مواد محرک مانند شیشه، نداشتن مهارت های زندگی و به ویژه قدرت گفتن «نه» در کودکان در گسترش ایدز تاثیر دارد. وی اضافه می کند که الفبای پشگیری از ایدز  «پرهیز»، «پایبندی به خانواده و ارزش های اخلاقی اسلامی»، «استفاده از ابزار ایمن» و «درمان» است.

در پایان به نظر می رسد که گسترش ایدز در کشور، یکی از آسیب هایی است که نمی تواند با آسیب های اجتماعی دیگر مانند بیکاری و توزیع نامناسب ثروت بی ارتباط باشد. یکی از مهمترین آسیب هایی که همچون دومینو به شکل گیری و افزایش آسیب های اجتماعی دامن می زند، شایسته گریزی به جای شایسته سالاری در گزینش مدیران دستگاه های دولتی و غیر دولتی است.  وقتی نقش های مهم و زیر بنایی به افرادی با دانش و توان کم سپرده می شود، گرایش به رفتارهای عوام فریبانه افزایش می یابد. آمارسازی جای تلاش و مجاهدت برای دست یابی به اهداف اصلی جامعه را می گیرد و در نهایت هیچ کس کار خود را به درستی انجام نمی دهد. نتیجه ی در حاشیه نشستن نخبگان و انسان های شایسته، آسیب هایی است که امروزه همه ی مدیران عالی نظام را به تکاپو وا داشته که در راس آن بیکاری است. بیکاری باعث فقر، فقر باعث تجرد و افزایش طلاق، افزایش طلاق موجب گسترش روابط جنسی خارج از چارچوب خانواده و در نهایت گسترش نگران کننده ی اچ آی وی می شود.

 

 

 

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.