باز خوانی تاریخ انقلاب اسلامی درنیشابور ( نیشابور، پیشگام تشکیل شوراهای کشور )

 

مریم عارفی پور

با فراگیر شدن انقلاب اسلامی در سطح کشور ، شهرستان نیشابور نیزهمانند سایر شهرها ، درمسیر انقلاب اسلامی قرار گرفت و با مدیریت کار آمد و برنامه ریزی خردمندانه ی توام با روش مسالمت آمیز،چه در جریان انقلاب و چه زمان پیروزی و چه بعد از پیروزی جزو سر آمدان شهرهای ایران بود . چیزی که نیشابور دوره ی انقلاب را از دیگر شهرهای ایران متمایز می کرد، همین شیوه ی مسالمت جویی و همگرایی یی بود که بر محیط اجتماعی وسیاسی آن حاکم بود.روش ملایمت ومسالمتی که نه بیت المالی غارت گردید و نه خونی در آن ریخته شد ،بلکه به طور کاملا صلح آمیز، شهر در اختیار وکنترل انقلابیون قرار گفت به گونه ای که برخی می گفتند نیشابور آرام شهر انقلاب ایران است ،اگر چه شاید این را به طعنه می گفتند . مسلما این شیوه مسالمت جویانه، به گفته ی تمامی کسانی که در جریان روزهای انقلاب بودند مرهون رهبری داهیانه حسین انصاری راد بود. وی همواره در تلاش بود ضمن اداره ی مسالت جویانه ی شهرو پرهیز از خشونت، آن را در جهت اهداف اصلی انقلاب قرار دهد. یکی از عمده اتفاقات مهم در ایام بعداز پیروزی انقلاب دراین شهر،بهره وری از مشورت و خردجمعی افراد در اداره ی امور شهر بود که درقالب کمیته ی هماهنگی اداری شهر نمود پیدا نمود که درنوع خود در آن ایام بی سابقه وکم نظیر بود

 

تشکیل کمیته ی هماهنگی اداری شهر نیشابور(شورای انقلاب شهر )

ازاقدامات کارساز ومهمی که چند روز پس از پیروزی انقلاب اسلامی در نیشابور رخ داد، تشکیل کمیته ی هماهنگی اداری شهر بود که شاید بتوان آن را« شورای انقلاب شهرستان » نامید که هیچ از یک شهرها، حتی شهرهای بزرگی چون مشهد فاقد تشکیل آن بود.

حمید حسامی از فعالین سیاسی امروز که درایام انقلاب از جوانان پر شور وانقلابی نیشابور محسوب می شد،دراین مورد می گوید که شورای اداری نیشابور یا به قولی شورای انقلاب شهرستان بلافاصله پس از پیروزی انقلاب به مدیریت حاج آقای انصاری راد تشکیل شد واعضای آن حدود هفتاد نفرمی شدند، که مرکب بودند از روسای ادارت و مسئولین نهادها، نمایندگان اصناف وافراد صاحب نظر و دست اندر کاران انقلاب .

شاید بتوان گفت مهم ترین هدفی که از تشکیل این شورا مورد نظر آفای انصاری راد به عنوان رهبرانقلاب نیشابور بود،بهره مندی ازخرد جمعی واستفاده از نظرات و پیشنهادات صنوف مختلف و انقلابیون دراداره ی هرچه بهتر شهر نیشابور بعد از انقلاب بود . به گفته ی محمد رضا مقدس شرق که از فرهنگیان بازنشسته و یکی از اعضای این شورا بود جلسات این شورای اداری به صورت هفتگی در محل اتاق اصناف واقع درفردوسی شمالی برگزار می شدو مهم ترین مسائل و اتفاقات شهر درآن به بحث ونظر گذاشته می شد و تصمیمات مناسبی اتخاذ می شد.این شورا در واقع محلی برای هم فکری درباره ی اداره شهر و رفع مشکلات آن و بازوی مشورتی بود برای مدیران وچون فرماندار وشهردار هم دراین جلسلت هفتگی این شورای اداری شرکت داشتنددرهمان جا دستورات را می گرفتند ووملزم به اجرا بودند و شاید بتوان گفت همه کاره ی شهر این شورا بود.البته این شورا دبیر خانه مشخصی مثل شوراهای امروزی نداشت وافراد آن حقوقی بابت شرکت درجلسات شورا دریافت نمی کردند

شورای اداری انقلاب نیشابور که اوایل اسفد ۵۷ تشکیل شده بود بعد از حدود۵/۷ ماه فعالیت ؛ در اوایط مهر۵۸ و بعدازانتخابات شوراهای سراسری شهری که توسط دولت موقت بازرگان در سطح کشور برگزار شد ، عملا کارآیی خودراازدست داد و منحل شد.

تشکیل شورای شهرنیشابور در

 زمان دولت موقت

در مهرماه ۱۳۵۷ دولت موقت به نخست وزیری مهندس مهدی بازرگان درهمه ی ضهرهای کشور به صورت یکپارچه انتخاباتی را برای تعیین اعضای شورای شهرها از جمله نیشابور برگزار نمود .

تفاوت اصلی شورای اداری با شورای شهر بعدی در نیشابور این بود که «شورای اداری نیشابور» به مدیریت حاج آقاانصاری راد خودجوش بود ومختص نیشابور بود و افراد حاضر در این شورا به صورت انتصابی وارد می شدند اما «شورای شهر » به صورت انتخابی وبا رای مردم تشکیل شد و روندآن مانندانتخابات های کنونی بود . به گفته ی آقای عبدالجلیل فقیدی که خود یکی از منتخبین مردم در این دوره ی شورا بود، رای گیری در چندین حوزه صورت گرفت و بیش از ۱۰هزار نفر در این انتخابات شرکت کردندو پس از شمارش آرا، ازبین حدود ۳۰ کاندیدا ، ۷نفر برگزیده شدند که همگی این ۷ نفر از سوی حزب جمهوری اسلامی؛ که تنها حزب آن زمان بود، معرفی شده بودند که تمامی آنها وارد شورا شدند.۷ نفر برگزیده شامل: مرحوم حاج عباس ترقی، علی اکبر عسکری(فرهنگی)؛ ، عبدالجلیل فقیدی(بازاری)، مقدس شرق(فرهنگی)، محمد بکاولی(روحانی)؛ مرحوم سیامکی(کارمند کارخانه قند)؛ و مهندس گل پرور، بودند.

از کارکردهای این شورا، می توان به مسائل عمرانی و شهری اشاره کرد و محلی برای رسیدگی به مشکلات ودرخواست های مردم بود. به گفته ی محمد رضا مقدس شرق که هم عضو شورای اداری اول وهم عضو شورای انتخابی دوم بود،محل تشکیل جلسات این شورا درساختمان هلال احمر نیشابور بعد از میدان خیام بود ورئیس شورا حجه الاسلام محمد بکاولی بود وافراد شوری هم حقوقی بابت شرکت درجلسات در یافت نمی کردند وحدود شرح وظایفش همان وظایف انجمن شهر سابق بود . باید گفت که نقشه و طرح تفضیلی شهر وانتخاب آقای جنتی به عنوان شهردار از اقدامات مهم این شورامحسوب می شد.

عمر این شورا به نزدیک ۷ ماه بیشتر نرسید و پس از آن نتوانست به فعالیت خود ادامه دهد.

به گفته ی فقیدی، علت اصلی فروپاشی آن، تشریفاتی بودن شورا و نبود شرح وظایف مشخص برای شورا بود که عملا منجر به ناکارآیی وروزمره گی شده بود.

به گفته ی مقدس شرق که دبیر این شورا بوداگرچه چندین بار با اکبر هاشمی رفسنجانی وزیر کشور پس از اسعتفای دولت بازرگان در مورد شرح وظایف شورا مکاتبه داشتیم، ایشان شرح وظایف این شورا را مانند انجمن شهر پیش از انقلاب عنوان نمودندوهمین امر باعث گردید تا اعضای شوری تصمیم به استعفا بگیرند.

اولین کسانی که از شورای شهر نیشابور استعفا دادند، می توان به فقیدی و مقدس شرق اشاره کرد و پس ازآن دیگر اعضا هم به تدریج یا استعفای دادند ویا در جلسات شورا شرکت نکردند و شورا به حد نصاب نرسید وعملا منحل شد .

روند انحلال شوراهای شهر دردیگر شهرها هم به همین صورت ادامه یافت و در نهایت در کل کشور، شاهد انحلال اولین دوره از شورای شهر بودیم.

به اشتراک بگذارید:


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.